Fiat 9.55535-S1, S2, S3, DS1: bidondaki Fiat kodları ne anlama geliyor?

Dizel bir Fiat’ın servis kitapçığında “9.55535-S1” yazıyor, rafta ise üzerinde “Fiat 9.55535-S2” yazan bir bidon duruyor. Satıcı sorun görmüyor: “Aynı Fiat onayı bu, üstelik 2’li olan daha yeni.” İnandırıcı geliyor ve pek çok Fiat, Alfa ve Lancia sahibi yağı tam olarak böyle alıyor. Ama S1 ile S2 aynı onayın iki sürümü değil, farklı motorlar için hazırlanmış iki ayrı yağdır.

Üretici onayının ne olduğunu ve neden kalite sınıfından daha fazla önem taşıdığını yağ onayları nedir makalesinde anlattım; oradaki ana fikir geçerli: onay bir kalite basamağı değil, yağın dar bir uzmanlık alanıdır. GM sonrası Opel makalesinde ise Stellantis’in harfli Fiat kodlarını yeni FPW 9.55535 numaralandırmasına taşıdığından söz etmiştim. Burada bidonlarda en sık karşınıza çıkan kodların kendisini ele alıyoruz.

9.55535 kodu nasıl okunur

9.55535, Fiat’ın motor yağları için koyduğu normun numarasıdır; çizgiden sonraki harfler ve rakam ise ayrı bir spesifikasyondur; kendi viskozitesi, kendi şartları ve kendi motor grubu vardır. Yani tek başına “9.55535” neredeyse hiçbir şey söylemez; sokak ve kapı numarası olmadan zarfın üstüne yalnızca şehir adı yazmaya benzer.

Fiat onlarca yıl boyunca yeni motorlar için yeni sonekler ekledi, eski kodlar ise ortadan kalkmadı: onlar için yazıldıkları araçlar hâlâ yollarda. Bu yüzden bir bidonda arka arkaya üç dört Fiat kodu görmek normaldir, yeter ki içlerinde sizinki olsun.

Yeni kodlarda harfler kısmen amacı ele veriyor: yağ üreticileri GS1’i benzinli, DS1 ve DSX’i dizel motorların kodu olarak tanımlıyor. Ama genel bir “şifre” yok, harflerden tahmin yürütmeye de kalkmayın: örneğin yağ üreticileri S1’i öncelikle dizellerle, S2’yi ise benzinli motorlarla ilişkilendiriyor.

En sık görülen kodlar: arkalarında ne var

Fiat’ın normlarının kendisini açık kaynaklarda bulmak mümkün değil; bu yüzden aşağıda, her kod hakkında yağ üreticilerinin kendi teknik föylerinde yazdıkları yer alıyor. Motorlar yalnızca doğrudan belirtildikleri yerde adıyla geçiyor; aksi söylenmedikçe söz konusu olan Fiat, Alfa Romeo ve Lancia motorlarıdır.

Daha seyrek kodlar da var: DH1 (ticari araç dizelleri için 0W-30 yağ) ve DM1 (föylerde PSA B71 2010’un yanında geçen 0W-20 yağ).

Jeep, Dodge ya da Chrysler sahipleri şunu bilmeli: Chrysler’de aynı şartların kendi “ayna” numaraları var. MS-12991, Fiat’ın 5W-40’larına (S2, M2, N2 ve diğerleri) karşılık gelir; diğer çiftler şöyle: GS1 ve MS-13340, DS1 ve MS-90047, GSX ve MS-12145, S3 ve MS-11106, G1 ve MS-50081. Okyanus ötesinden gelmiş bir aracın kılavuzunda başka nelere bakmak gerektiğini ABD’den gelen araçlar için yağ makalesinde anlattım.

S1, S2 ve S3 neden birbirinin yerine kullanılamaz

Tabloya bir kez daha bakın: üç “komşu” kodun, farklı olabilecek hemen her şeyi farklı.

1. Viskozite. S1 ve kural olarak S3 5W-30’dur, S2 ise 5W-40. Viskozite de onayın parçasıdır: otomobil üreticisi onu belirli bir motor için yazmıştır ve dışına çıkılmaz.

2. Yüksek sıcaklık viskozitesi HTHS (sade dille: sıcak motorun en yüklü noktalarındaki yağ filminin kalınlığı). S1’in temelindeki C2 sınıfı HTHS’de 2,9 mPa·s’den başlayan değerlere izin verir; S2 ve S3’ün temelindeki C3 ise en az 3,5 mPa·s ister. 3,5 mPa·s’e göre tasarlanmış bir motor daha ince yağda, tasarımcıların öngördüğünden daha ince bir film alır. Daha ince yağa göre hazırlanmış bir motora neyin doldurulabileceğine de yalnızca motorun üreticisi karar verir.

3. Kül oranı. S1, S2 ve S3 orta küllü yağlardır (sülfat külü en fazla %0,8), S4 düşük küllü (en fazla %0,5); A3/B4 sınıfındaki M2, N2 ve Z2 ise tam küllüdür: içlerinde %1,6’ya kadar kül olabilir. “Eski güzel” M2’yi partikül filtreli bir dizele doldurursanız, filtre rejenerasyonunda yanmayan kül onu yavaş yavaş tıkar. Bu sınıflar hakkında daha ayrıntılı bilgi güncel ACEA sınıfları makalesinde.

Dolayısıyla sonekteki büyük rakam “daha yeni ve daha iyi” demek değildir: S2, S1’in halefi değil, bambaşka motorlar için farklı viskoziteye sahip bir komşusudur. Aynısı harfler için de geçerli: GS1 ile DS1’in viskozitesi de ACEA sınıfı da aynı, ama bunlar farklı motorlar için yazılmış.

Eski kodlardan FPW 9.55535’e

PSA ve FCA birleşip Stellantis olduktan sonra şirket, markalarının normlarını tek bir sistemde toplamaya başladı: eğik çizgiden sonra numara gelen FPW 9.55535. Buradaki numara viskoziteye bağlı: 0W-20 (/01), 0W-30 (/02), 5W-30 (/03), 10W-40 (/04) ve 5W-40 (/09 ile /10); /05 gibi başka numaralar da görülüyor. /09 ve /10 aynı viskozitenin farklı onaylarıdır: /09 altındaki yağlar ACEA C3 seviyesinde, /10 altındakiler A3/B4 seviyesindedir.

Stellantis’ten kamuya açık bir “geçiş tablosu” yok, ama FPW onaylı yağların föylerinde üreticiler, böyle bir yağın yerini alabileceği eski kodları sıralıyor (İngilizcede buna “backward compatible” denir). Aşağı yukarı şöyle çıkıyor:

• FPW 9.55535/01 (0W-20): diğerlerinin yanı sıra GSX, DSX, DM1 ve CR1’in yerine;
• FPW 9.55535/02 (0W-30): S1, GS1, DS1, DH1 ve G1’in yerine;
• FPW 9.55535/09 (5W-40, C3): S2, T2, GH2 ve M2’nin yerine;
• FPW 9.55535/10 (5W-40, A3/B4): M2, N2, Z2 ve G2’nin yerine.

S3 böyle listelerden birinde /10’un altında duruyor, hem de S3’ün temelindeki C3 ile pek bağdaşmayan tam küllü bir A3/B4 yağının yanında; S4 ise orada hiç yok. Burada aracın belgelerine bakın. Ve yöne dikkat edin: yeni kodlu yağ, eskisinin istendiği yere gider, tersi olmaz. Herhangi bir /02 yağının föyünde S1 satırı var diye, üzerinde “S1” yazan bidon /02 yağı olmaz.

Fiat bayilerinin bidonlarında Selenia adı nereden çıkıyor? Marka, Fiat’ın madeni yağ biriminden doğdu ve ayrı bir şirket olduktan sonra bile (bugün Malezyalı Petronas’a ait) Fiat’ın fabrika dolumu için yağ tedarik etti. Selenia’nın yeni yağlarının föylerinde bunların FCA ile birlikte geliştirildiği açıkça yazıyor, Stellantis ise bu iş birliğini tarihî olarak niteliyor. Sektör basınının 2025 haberlerine göre, Stellantis için fabrika dolumu ve satış sonrası pazara tedarik 2026’dan itibaren beş yıllığına TotalEnergies’e verildi. Sizin için bundan çıkan tek sonuç şu: bayideki bidonun markası değişebilir, servis kitapçığındaki kod değişmez. Şu ya da bu markanın “daha doğru” olduğu yok, kararı kod verir.

Bir karışıklık daha var. 9.55550 ise motor yağlarıyla ilgili değil: Fiat bu numarayla şanzıman sıvıları için şartlarını yazıyor. Örneğin MZ6, manuel şanzımanlar için 75W-80 GL-4 yağlarında, AV1 ya da AG1 otomatik şanzıman sıvılarında, HE2 ise çift kavramalı şanzıman sıvılarında yer alıyor. Bunlar da aynı şekilde, belgelerdeki koda göre seçilir.

Yağı Fiat koduna göre nasıl kontrol edersiniz

1. Servis kitapçığındaki tam kod, soneki dahil. Harfsiz “9.55535” adresin yalnızca yarısıdır.

2. Etiket ve yağ föyü. Gerçek onay “approved” ya da “approval” sözcükleriyle belirtilir, bazı yağların föylerinde yanında bir de CTR onay numarası durur. Aynı kodun “meets”, “performance”, “suitable for” ya da “gereksinimlerini karşılar” sözlerinin ardından gelmesi ise yağ üreticisinin kendi beyanıdır. Bunlar da çoğunluktadır: kataloğumuzdaki yağlarda Fiat kodları neredeyse her zaman “gereksinimlerini karşılar” olarak geçiyor. Bu ifadeleri nasıl ayırt edeceğinizi yağ onayı nasıl kontrol edilir makalesinde anlattım.

3. FPW için revizyon da. Bu normlar yeniden yazılıyor: örneğin /03’ün birkaç revizyonu var. İngiltere’deki VLS doğrulama hizmeti “/03’e uygundur” beyanlarını inceledikten sonra birkaç satıcı bu ifadeyi kaldırdı ya da etikette yağın hangi revizyona uyduğunu netleştirdi.

4. Kitapçık yoksa: şasi numarası ve yetkili servis. Birkaç kuşaktan Fiat’lar, hele başka grupların motorlarını taşıyan araçlar (S4 için Renault dizelleri, CR1 için Amerikan motorlar), motor hacmine bakarak tahmin yürütmenin olmayacağı durumların tam örneğidir. Belgelerde PSA B71 yazıyorsa, ihtiyacınız olan Peugeot ve Citroën onayları makalesi.

Bir kez daha söyleyeyim: Fiat kodu ancak tam okunur (numara, çizgi, sonek) ve “rakam büyük” diye bir soneki ötekiyle değiştirmek olmaz. Satıcı “S2, S1’in aynısı, sadece daha yeni” diye diretirse, bunu sizin Fiat’ınızın servis kitapçığında göstermesini isteyin.